Στεγαστικό Πρόγραμμα
ESTIA 2021

Για τους Αιτούντες Διεθνή Προστασία

Ως Αναπτυξιακή Ηρακλείου, φορέας όπου μετέχει η τοπική αυτοδιοίκηση της Κρήτης, κληθήκαμε από το 2016 να αναλάβουμε ρόλο στο δύσκολο έργο της διαχείρισης του προσφυγικού πληθυσμού στην Ελλάδα, επιδιώκοντας και επιτυγχάνοντας να έχουμε στο πλευρό μας την πλειοψηφία των τοπικών φορέων, οργανώσεων και πολιτών.

Στόχος μας, η προάσπιση των δικαιωμάτων των ατόμων που αιτούνται διεθνή προστασία, η διασφάλιση της αξιοπρεπούς και ασφαλούς διαβίωσής τους για όσο διάστημα παραμείνουν στον τόπο μας, αλλά και η ομαλή ένταξη των αναγνωρισμένων προσφύγων που θα αποφασίσουν να εγκατασταθούν στο νησί μας, κάνοντας ένα νέο ξεκίνημα στη ζωή τους.

Το Πρόγραμμα Στέγασης Αιτούντων Άσυλο στην Κρήτη αποτέλεσε και συνεχίζει να αποτελεί για εμάς μια τεράστια πρόκληση. Πάνω από όλα, θέσαμε ως καθήκον μας να συμβάλλουμε, με όλες μας τις δυνάμεις, στην εθνική προσπάθεια διαχείρισης ενός τόσο ευαίσθητου θέματος, με εξαιρετικά σύνθετες προεκτάσεις για την Ελλάδα και την Ευρώπη. Την ίδια στιγμή όμως, διεκδικήσαμε και πετύχαμε να διασφαλίσουμε συνθήκες στέγασης που να σέβονται τις ανάγκες και ιδιαιτερότητες του φιλοξενούμενου πληθυσμού, αλλά και την ομαλή συνύπαρξη με την τοπική κοινωνία που τους φιλοξενεί.

ΤΙ ΑΦΟΡΑ

• Η Αναπτυξιακή Ηρακλείου ΑΑΕ ΟΤΑ υλοποιεί το πρόγραμμα “ESTIA 2021- Στεγαστικό Πρόγραμμα για Αιτούντες Διεθνή Προστασία” στο Ηράκλειο Κρήτης που αποσκοπεί στην ασφαλή στέγαση και συνοδευτικές της στέγασης υπηρεσίες σε αιτούντες διεθνή προστασία, ανάλογα με τις ανάγκες τους και με γνώμονα την ολοκληρωμένη παροχή υλικών συνθηκών υποδοχής κατά την έννοια του ενωσιακού δικαίου.

• Η δράση αφορά στη στήριξη αιτούντων διεθνή προστασία μέσω της στέγασης σε μισθωμένα διαμερίσματα με συνολική δυναμικότητα εξακοσίων (600) θέσεων στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, καθώς και στην παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών στους ωφελούμενους για το χρονικό διάστημα από 01/01/2021 έως 31/12/2021.

• Η κύρια υπηρεσία της δράσης είναι η παροχή στέγασης σε λειτουργικά και κατάλληλα σπίτια σε αιτούντες άσυλο. Συνοδευτικές υπηρεσίες μεταξύ άλλων περιλαμβάνουν την ενημέρωση, συμβουλευτική και υποστήριξη σχετικά με διαδικασίες που αφορούν τον ωφελούμενο, τη ψυχοκοινωνική υποστήριξη, τη διερμηνεία, την διασύνδεση με φορείς υγείας, εκπαίδευσης και την συνοδεία σε υπηρεσίες όπου κριθεί απαραίτητο.

ΠΑΡΟΧΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

• Προσωρινή Φιλοξενία, δηλαδή παροχή στέγασης σε ενενήντα έξι (96) διαμερίσματα, με τη συνολική δυναμικότητα των διαμερισμάτων να ορίζεται στις εξακόσιες (600) θέσεις. Κάθε διαμέρισμα διαθέτει αυτόνομο χώρο ύπνου δυναμικότητας έως έξι (6) ωφελούμενους έκαστος, σε περίπτωση δε που οι ωφελούμενοι είναι μέλη της ίδιας οικογένειας, η δυναμικότητα δύναται να είναι μεγαλύτερη.

• Ενημέρωση, συμβουλευτική και υποστήριξη σχετικά με διαδικασίες που αφορούν τον ωφελούμενο, όπως την ενημέρωση για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του, την εγγραφή σε δομές της δημόσιας εκπαίδευσης και τη διεκπεραίωση διαδικασιών για την υγειονομική περίθαλψη, την εγγραφή στο φορολογικό Μητρώο, το άνοιγμα τραπεζικού λογαριασμού, την κοινωνική ασφάλιση, την εγγραφή σε οργανισμούς προώθησης της απασχόλησης ή κοινωνικής προστασίας.

• Υπηρεσίες ψυχοκοινωνικής υποστήριξης ανάλογα με τις ανάγκες του ωφελούμενου.

Διερμηνεία σε γλώσσα που ο ωφελούμενος κατανοεί.

ΩΦΕΛΟΥΜΕΝΟΙ

• Ωφελούμενοι του προγράμματος είναι όλοι οι ενήλικοι αιτούντες διεθνή προστασία (συμπεριλαμβανομένων και τυχόν ανήλικων μελών της οικογένειάς τους) κατά τον ν. 4636/2019, λαμβάνοντας υπόψη τη διαθέσιμη δυναμικότητα του προγράμματος και με προτεραιότητα τα ευάλωτα πρόσωπα, κατά το άρθρο 58 και της περ. στ΄ του άρθρου 41 του ίδιου νόμου.

• Το Πρόγραμμα Στέγασης φιλοξενεί κυρίως οικογένειες με μικρά παιδιά, ως εκ τούτου ο αριθμός των ανηλίκων προσφύγων σταθερά διατηρείται σε ποσοστό άνω του 50% του συνολικού πληθυσμού. Η πλειοψηφία των παιδιών κυμαίνεται από 4 έως 14 ετών, και οι χώρες προέλευσης είναι ως επί το πλείστον η Συρία, το Αφγανιστάν και το Ιράκ.

• Οι όροι εισαγωγής και διαμονής του προγράμματος περιγράφονται αναλυτικά στην Κ.Υ.Α. 2089/2021 (Β΄3120/16.07.2021)

ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

• Η στήριξη αφορά την παροχή συνοδευτικών υποστηρικτικών υπηρεσιών, ανάλογα με τις εξατομικευμένες ανάγκες και τα αιτήματα των φιλοξενούμενων με σεβασμό προς την αξιοπρέπεια και τα ατομικά δικαιώματα του καθενός, χωρίς καμία απολύτως διάκριση ως προς τη φυλή, το γένος, τη θρησκεία, την υπηκοότητα, την καταγωγή, τη γλώσσα, την οικογενειακή κατάσταση, το σεξουαλικό προσανατολισμό, την ηλικία, την κοινωνικό-οικονομική κατάσταση, τυχόν αναπηρία, την πολιτική πεποίθηση, ή οποιοδήποτε άλλο διακριτικό γνώρισμα.

• Στο πρόγραμμα προβλέπεται η παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών από κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό, προκειμένου να διευκολυνθεί η ομαλή διαμονή και ένταξη των αιτούντων άσυλο και αναγνωρισμένων προσφύγων στις τοπικές κοινωνίες της Κρήτης, δίδοντας έμφαση στα ίσα δικαιώματα, στην προσβασιμότητα, στο σεβασμό της διαφορετικότητας και στην κοινωνική δικαιοσύνη.

• Η στήριξη αφορά σε μια ευρύτερη διαδικασία εμψύχωσης και ενδυνάμωσης των ατόμων προς την κατεύθυνση της ανεξάρτητης διαβίωσης. Σε αυτό το πλαίσιο, έχουν ήδη αναπτυχθεί ποικίλες και σημαντικές δράσεις ενεργοποίησης και κοινωνικοποίησης με τη συμμετοχή όσο το δυνατόν περισσότερων φιλοξενούμενων ατόμων που στόχο έχουν τόσο τη μεταξύ τους γνωριμία, όσο και την ουσιαστική ενεργοποίησή τους, ενθαρρύνοντας την συμμετοχή τους σε δράσεις γνωριμίας με τους ανθρώπους και τον τόπο που τους φιλοξενεί. Την ίδια στιγμή επιτυγχάνεται η επικοινωνία και η επαφή με τον τοπικό πληθυσμό, αναπτύσσοντας ταυτόχρονα δράσεις ευαισθητοποίησης της τοπικής κοινωνίας.

ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ

Οι δράσεις κοινωνικοποίησης αποτελούν ένα ίσως από τα πιο σημαντικά και επιτυχημένα κεφάλαια του προγράμματος, παρά το γεγονός ότι οι διαθέσιμοι πόροι είναι ελάχιστοι. Στόχος είναι η γνωριμία με τον τόπο, ο διάλογος με τον τοπικό πληθυσμό και η δημιουργία διαύλων επικοινωνίας.

Με αυτόν τον τρόπο ενθαρρύνεται η ουσιαστική ενεργοποίησή του φιλοξενούμενου πληθυσμού και ταυτόχρονα επιτυγχάνεται η ευαισθητοποίηση της τοπικής κοινωνίας. Όλες αυτές οι δραστηριότητες βοηθούν τα άτομα να νιώσουν ότι βρίσκονται σε έναν φιλόξενο τόπο που επιδιώκει να δημιουργήσει θετικά βιώματα και εμπειρίες.

Για εμάς, είναι το πρώτο βήμα σε μια συνολική διαδικασία ομαλής ενσωμάτωσης και σταδιακής εμψύχωσης και ενεργοποίησης.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
ΩΣ ΣΗΜΕΡΑ

Έχοντας ήδη διανύσει τεσσεράμισι χρόνια από την πρώτη άφιξη οικογενειών στην Κρήτη και λαμβάνοντας υπόψη τα μέχρι σήμερα πολύ ικανοποιητικά αποτελέσματα του Προγράμματος αλλά και την θετική ανταπόκριση των τοπικών κοινωνιών, παρά τους αρχικούς ενδοιασμούς, θεωρούμε ότι η αρχική πεποίθηση και επιλογή, μας δικαίωσε πλήρως.

Το Πρόγραμμα αφορά στη δημιουργία θέσεων στέγασης στα αστικά κέντρα της Κρήτης, ενισχύοντας τη δυνατότητα υποδοχής ευάλωτων αιτούντων άσυλο, έως την ολοκλήρωση εξέτασης του αιτήματός τους. Ειδικότερα, μέχρι σήμερα έχουν ενοικιαστεί ιδιωτικά διαμερίσματα και κατοικίες, όπου φιλοξενούνται ευάλωτες οικογένειες σε Ηράκλειο, Χανιά και Σητεία.

Οι όροι που τέθηκαν για την υποδοχή και φιλοξενία των αιτούντων άσυλο στην Κρήτη δε θα μπορούσαν να επιτευχθούν χωρίς την στήριξη της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, στο πλαίσιο του Προγράμματος ESTIA και τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ

• Από την πρώτη στιγμή, δόθηκε βαρύτητα στη μεθοδολογία της ολοκληρωμένης παρέμβασης, με ενταξιακό προσανατολισμό. Στόχος η υποδοχή και ενσωμάτωση των προσφύγων στις τοπικές κοινωνίες της Κρήτης, όχι ως μια αφομοιωτική διαδικασία αλλά ως τη δημιουργία μιας κοινωνίας ίσων ευκαιριών και πολιτισμικής ποικιλομορφίας.

• Η δικτύωση με τους τοπικούς φορείς αποτέλεσε επίσης ιδιαίτερα καίριο κεφάλαιο στην υλοποίηση. Σήμερα και έχοντας ξεπεράσει τους αρχικούς ενδοιασμούς της τοπικής κοινωνίας, δίδεται βήμα στα ίδια τα άτομα που φιλοξενούνται προκειμένου να μιλήσουν δημόσια για τις εμπειρίες τους και για τις προσδοκίες τους για το μέλλον. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι μέχρι σήμερα χειρισμοί σε επίπεδο δικτύωσης, έχουν επιτύχει τη σύναψη σημαντικού αριθμού συνεργιών και την ενίσχυση του πνεύματος αλληλεγγύης των τοπικών κοινωνιών του νησιού για την στήριξη ευάλωτων πληθυσμών συνολικά.

• Το στοίχημα που καλούμαστε καθημερινά να κερδίσουμε είναι η διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής και η διατήρηση της ισορροπίας των τοπικών κοινωνιών του νησιού μας. Στόχος μας ήταν και παραμένει, η αξιοποίηση της δυναμικής που απορρέει από την ενίσχυση του πολυπολιτισμικού χαρακτήρα των τοπικών κοινωνιών, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα την ελαχιστοποίηση ενδεχόμενων κινδύνων και κραδασμών.

• Η στέγαση, η υγεία, η εκπαίδευση, η απασχόληση είναι κεντρικά ζητήματα που απαιτούν μακροχρόνιο προγραμματισμό, θεσμικές ρυθμίσεις και καινοτόμες δράσεις. Το υφιστάμενο Πρόγραμμα μπορεί να αφορά στην αντιμετώπιση μιας έκτακτης ανάγκης, αλλά εμείς ως αναπτυξιακός φορέας, εξ’ αρχής το προσεγγίσαμε με μια ευρύτερη οπτική, που ενισχύει την ένταξη και την κοινωνική συνοχή. Γιατί η αποκατάσταση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας κάθε ευάλωτης ομάδας πολιτών είναι πρωτίστως μία πολιτική στάση ευθύνης και μία ιστορικής σημασίας πράξη πολιτικού πολιτισμού, τόσο της Ελλάδας όσο και της Ευρώπης.

Πως αντιμετωπίζουν οι ωφελούμενοι του προγράμματος την φιλοξενία στην Κρήτη?

Καταλληλότεροι να απαντήσουν σε αυτό το ερώτημα είναι οι ίδιοι οι φιλοξενούμενοι όπως ο Ζακαρία Α., πρόσφυγας από την Συρία που φιλοξενείται με την οικογένεια του στο πρόγραμμα ESTIA στο Ηράκλειο και περιγράφει σε ένα ποίημα του την εμπειρία του.

ΠΡΟΣΦΥΓΑΣ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΤΩΝ ΓΡΑΙΚΩΝ

«Δεν ξέρουμε αν είναι θέλημα θεού, κατάρα του καθεστώτος, κουλτούρα της τυραννίας ή η μοίρα μας.

Γεννηθήκαμε με σύνδρομο άγνοιας, σε μία χώρα που γεννά πολέμους. Φύγαμε ζητώντας την ασφάλεια, ψάχνοντας ένα πιο φωτεινό μέλλον, πιο ασφαλές για τα παιδιά μας για να διαγράψουμε από την μνήμη τους τις πονεμένες εικόνες, το φόβο της σύλληψης, του βιασμού, των κατακτητών, την αδικία, τον θάνατο και την καταστροφή.

Σίγουρα αυτό δεν είναι ταξίδι αναψυχής, δεν είναι επιθυμίες και όνειρα τριανταφυλλένια που μπήκαν στην φαντασία μας.

Είναι ένα ταξίδι των άκρων: την ύπαρξη και την μη ύπαρξη, την αποτυχία και την επιτυχία, τον θάνατο και την επιβίωση και το να είμαστε ή να μην είμαστε. Αυτή είναι η τελευταία ελπίδα. Οι συνθήκες είναι ισχυρότερες από μας, από τις επιθυμίες μας . Αναγκαστήκαμε στην περιπέτεια και σε μια νύχτα γίναμε …. Πρόσφυγες.

Η μοίρα μας ήθελε να βρεθούμε εδώ ανάμεσά σας σε αυτήν την όμορφη χώρα που λέγεται Ελλάδα. Την χώρα που είναι γεμάτη από ιστορία , μια χώρα σταθμό στον πολιτισμό.

Εδώ γεννήθηκε η δημοκρατία, εδώ είναι η γη των πρώτων ολυμπιακών αγώνων, εδώ είναι η γη των θεών Δία, Ρέας, Άρτεμης, Αθηνάς και Ήρας.

Από εδώ πέρασε η Κλεοπάτρα για την Αίγυπτο, εδώ άφησε ιστορία ο Ηρακλής, ο Οδυσσέας, ο Όμηρος, ο Αρχιμήδης, ο Ευκλείδης, ο Πυθαγόρας, ο Ιπποκράτης, ο Σωκράτης, ο Αριστοτέλης και ο Πλάτωνας που είπε: Είμαι τυχερός που γεννήθηκα Έλληνας και ελεύθερος στη χώρα του Σωκράτη.

Και εγώ συμπληρώνω: ευχαριστώ το θεό που εγώ και η οικογένειά μου είμαστε εδώ στην Ελλάδα, στην Κρήτη, στο έδαφος αυτού του καταπληκτικού νησιού με τους γεμάτους ζωή δρόμους του, με τα σοκάκια του, τις πέτρες του και τα υπέροχα μνημεία του.

Ευχαριστώ που βρίσκομαι ανάμεσα σε ανθρώπους ενός λαού ευγενικού και ταπεινού, ο οποίος κρατάει στην καρδιά του όλες τις σπουδαίες έννοιες της ανθρωπότητας.

Εκ μέρους της οικογένειάς μου και όλων των προσφύγων, λέω ευχαριστώ στην Ελλάδα για την ανθρωπιά και την φιλοξενία».

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ

Η Δράση, με κωδικό ΟΠΣ 5085574, χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, από τον προϋπολογισμό του Μηχανισμού Έκτακτης Στήριξης του Ταμείου Ασύλου Μετανάστευσης και Ένταξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

ΦΟΡΕΑΣ
ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ

Αναπτυξιακή Ηρακλείου Α.Α.Ε.Ο.Τ.Α.

ΤΙΤΛΟΣ
ΔΡΑΣΗΣ

ESTIA 2021 – Στεγαστικό πρόγραμμα για Αιτούντες Διεθνή Προστασία στο Ηράκλειο Κρήτης

ΚΩΔΙΚΟΣ
ΟΠΣ

5085574

ΔΗΜΟΣΙΑ
ΔΑΠΑΝΗ

1.752.000 €
100%

ΔΗΜΟΣΙΑ
ΔΑΠΑΝΗ

Στέγαση σε μισθωμένα διαμερίσματα συνολικής δυναμικότητας εξακοσίων (600) θέσεων στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου και παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών στους ωφελούμενους από 01/01/2021 έως 31/12/2021